Parafia Matki Bożej Częstochowskiej

Opactwo Cystersów w Mogile
ul.Klasztorna 11
31-979 Kraków
tel.: 012-644-23-31; 012-644-69-92
fax: 012-644-10-45
e-mail: cystersi_mogila@op.pl
www.mogila.cystersi.pl

Zakon Cystersów został założony w 1098 przez św. Roberta z Molesmes. Opuścił on zakon benedyktynów i założył klasztor we Francji w miejscowości Cîteaux (Cistercium) koło Dijon. W 1099 kierowanie opactwem zostało przez papieża Urbana II powierzone Alberykowi. Kolejno opat Stefan Harding oraz św. Bernard z Clairvaux przyczynili się do znacznego rozkwitu zakonu. W latach 1113-15 powstały protoopactwa La Ferté, Pontigny, Clairvaux i Morimond, które następnie dały początek nowym opactwom.

Do rozwoju zakonu przyczynił się św. Bernard z Clairvaux (czyt. Klerwo), który wstąpił do niego z trzydziestoma swoimi krewnymi i przyjaciółmi. Był był wielkim czcicielem Pana Jezusa Ukrzyżowanego i Matki Bożej. Do dziś modlimy się Jego słowami: Pomnij o Najświętsza Panno Maryjo, że nigdy nie słyszano, abyś opuściła tego, kto się do Ciebie ucieka...


Do Mogiły (nazwa wioski pochodzi od mogiły Wandy, legendarnej córki Krakusa), która obecnie jest włączona do Nowej Huty - dzielnicy Krakowa, sprowadził Cystersów w 1222 roku biskup krakowski Iwo Odrowąż ze śląskiego Lubiąża. Wybudowali oni kościół pod wezwaniem Wniebowzięcia Matki Bożej i św. Wacława oraz klasztor w stylu romańsko-gotyckim. Świątynię konsekrował w 1266 roku biskup Jan Prandota w obecności księcia Bolesława i jego żony św. Kingi oraz licznie zgromadzonych wiernych.
Umieszczony w kościele wizerunek Chrystusa Ukrzyżowanego zasłynął w krótkim czasie łaskami i cudami. U jego stóp modlili się polscy królowie, między innymi Kazimierz Wielki, Władysław Jagiełło, św. Jadwiga Królowa. Wielką czcią otaczali Cudownego Pana Jezusa biskupi krakowscy i wszystkie stany, a szczególnie prosty lud ze wszystkich stron Polski.


Cystersi mogilscy dobrze zagospodarowali okoliczne ziemie. Osuszając bagna i rozlewiska zamieniali je na uprawne pola i łąki, a uregulowane wody rzeczki Dłubni wykorzystali do uruchamiania młynów i foluszy. Wybudowali drewniany kościółek pod wezwaniem św. Bartłomieja, by prowadzić pracę duszpasterską wśród miejscowej ludności. Istniejąca obecnie drewniana świątynia pochodzi z XV wieku. Kościół klasztorny na skutek pożarów był przebudowywany. W pierwotnym stylu pozostało prezbiterium, transept i kaplice obok zakrystii. W XVI wieku Stanisław Samostrzelnik - zakonnik mogilski - namalował w świątyni i na krużgankach piękne freski, między innymi w prezbiterium - Zwiastowanie, a nad zakrystią i na krużgankach - Ukrzyżowanie. Ozdobił też sklepienie średniowiecznej biblioteki klasztornej. Fasada kościoła została przebudowana w XVIII wieku w stylu barokowym. W tym samym stylu wykonano ołtarz w kaplicy Krzyża Świętego. Polichromia nawy głównej o sklepieniu kolebkowym i naw bocznych pochodzi z 1919 roku. Wykonał ją Jan Bukowski - artysta krakowski.

Cudowny Wizerunek . . .
Figura Cudownego, Ukrzyżowanego Pana Jezusa Mogilskiego ma 192 cm i jest polichromowana. Ma naturalne włosy, o których mówi ludowe opowiadanie, że kiedyś odrastały. Na biodrach Chrystusa przepaska z tkaniny ze złotym haftem. Głowa pochylona, oczy patrzące na modlących się wiernych, usta otwarte -przemawiające w milczeniu. Łagodny wyraz twarzy, bez cierpienia, sprawił, że wielowiekowa tradycja nazywa Pana Jezusa w tym wizerunku - Łaskawym. Kaplicę zamyka kuta żelazna krata ze złoceniami - wotum rycerza Stefana Żółtowskiego za ocalenie w bitwie z Turkami pod Cecorą w 1620 roku. Przez całe wieki w dowód wdzięczności ludzie składali liczne wota, które w znacznej części zostały zrabowane przez Tatarów, Szwedów, a przez Austriaków przejęte na skarb państwa. Te, które widzimy obecnie, to z ostatnich czasów, ofiarowane przez wdzięcznych czcicieli Pana Jezusa Mogilskiego. Kroniki klasztorne i ustne przekazy podają wiele łask nadzwyczajnych oraz cudów doznanych przez modlących się z wiarą do Ukrzyżowanego Zbawiciela. Niektóre z nich są wspomniane w broszurce pt. Krótkie opowiadanie o Cudownym Panu Jezusie Mogilskim. Ołtarz główny z kamienia jest rekonstrukcją ołtarza romańskiego. Nastawę ołtarzową stanowi późno-gotycki poliptyk z 1514 roku. W środku znajduje się statua Matki Bożej z Dzieciątkiem. Na obu parach skrzydeł ołtarza są rzeźbione sceny z życia Świętej Rodziny oraz malowane obrazy Męki Pańskiej. Na korytarzach klasztornych również znajdują się cenne zabytki, między innymi tryptyk z XV wieku, przedstawiający Matkę Bożą z Dzieciątkiem i świętych.

Ojciec Święty Paweł VI 9 marca 1970 roku nadał kościołowi klasztornemu tytuł bazyliki mniejszej. Po nawiedzeniu naszego sanktuarium przez Ojca Świętego Jana Pawła II w dniu 9 czerwca 1979 roku pielgrzymi jeszcze liczniej przybywają do Cudownego Pana Jezusa, szczególnie na nocne czuwanie z pierwszego piątku na sobotę i w czasie odpustu Podwyższenia Krzyża Świętego, który każdego roku trwa od 14 do 21 września. Główna uroczystość odbywa się w niedzielę odpustową przy ołtarzu polowym w dawnym ogrodzie klasztornym, obecnie Placu Jana Pawła II, wokół którego są rozmieszczone stacje Drogi krzyżowej.

W roku 1998 w czasie uroczystości odpustowych dziękowaliśmy Bogu za 900 lat istnienia zakonu cysterskiego w Kościele powszechnym. Obecnie cystersi żyją na pięciu kontynentach świata i jest ich razem z cystersami-trapistami około 4500. Modlitwą wspólnotową i osobistą oraz pracą służą Bogu i ludziom.